Als de organisatie te maken krijgt met verzuim en ongrijpbare ziekmeldingen is het hoog tijd om te begrijpen hoe organisaties bewegen en wat cultuurinzicht helpt te zien wat er zich werkelijk afspeelt in de dynamiek van een organisatie. Er zijn altijd ingebakken spanningsvelden, te pogen om deze als probleem weg te denken, maakt ze erger.
Wie een taai vraagstuk zoals verzuim wil aanpakken kan wel wat cultuurkennis gebruiken. Conflicten behoren tot het werkdomein van elke organisatie en moet je ze ook niet uit de weg gaan omdat anders dieper liggende oorzaken ermee verdrongen kunnen worden. Bij systeemdenken ontdek je ook eerder samenhang met taakinhoud, het proces en relationele waarden op de werkvloer.
Conflicten worden vooral moeilijk te beteugelen naarmate ze emotioneel dichter bij huis komen. Het ont-strengelen van samenhang kan dan de overzichtelijkheid dienen en iets maakbaars opleveren. Herkaderen dus, weg van eenzijdige oorzaken. Je komt niet ver als je je druk blijft maken wie er gelijk heeft.
HERKADEREN EN SCHAKELEN
Zo is er de wereld van het management en de wereld van de werkvloer. Door het in beeld brengen van contrasterende opvattingen wordt het mogelijk op te schalen naar hanteerbare interventies. Zonder degelijk voorwerk kan het niet tot goede gesprekken komen. Faciliteren, soms met wat hulp ‘van buiten’ helpt met feedback en rolomkeringen. Dat levert overzicht . Een verwijtpatroon schept schuldigen. Waar het bij taakinhoud gaat over meerdere zienswijzen, gaat het bij rolomkeringen meer om spiegels, kijken welk gedrag welke effecten veroorzaakt.
Werksystemen draaien niet vanzelf en sturing valt ook niet uit te besteden. Daarom moeten we spiegelen en elkaar de gevolgen van gedrag tonen. “Dit zie ik je doen en dat komt ervan .” Daarmee kunnen we nieuw reflectiegedrag en confrontatievaardigheden aanleren. Ingebakken spanningen kosten veel energie. Door het losjes koppelen van de polen heb je er eerder plezier dan last van.
LEEROMGEVING
Bedrijfsmatig richten organisaties zichzelf in op het leveren van vraag. Kennis van de werking van leeromgevingen stimuleert tot leren en bezieling. Betekenisvol leren, levert ook energie om erbij te willen horen, deel van een team willen zijn, werken met de onderstroom van de organisatie, een cultuur die motiveert.
Bert van den Bogaard
Managing Partner Adsom
